TreinTramBus geeft NMBS gelijk: de trein is een alternatief voor de files

Tot einde september vinden uitgebreide wegenwerken plaats op de E19 en de aansluiting met de Brusselse Ring, die zware verkeershinder veroorzaken. Vorige week riep de NMBS de automobilisten op om de auto te laten staan en met de trein van Antwerpen naar Brussel te rijden. TreinTramBus is tevreden dat de NMBS de trein als alternatief voor de alsmaar groeiende files aanprijst. “Het is goed dat de NMBS zich actief als betrouwbare mobiliteitsspeler op de kaart wil zetten. Grote groepen mensen vlot van A naar B vervoeren is immers de kerntaak van de NMBS. Maar dan moet ze haar beloften ook wel waar kunnen maken”, zegt Peter Meukens, voorzitter van TreinTramBus.

Mensen zijn bereid om op het openbaar vervoer over te stappen als aan drie voorwaarden voldaan is: het aanbod moet aantrekkelijk zijn, je moet er op kunnen rekenen en het moet zowel fysiek als qua gebruik toegankelijk zijn. Op de spoorlijn tussen Antwerpen en Brussel schort het precies op die drie vlakken. De NMBS stelt dat er 6 treinen per uur en per richting rijden. Maar eigenlijk is dat – letterlijk – een halve waarheid. Er rijden twee snelle IC’s, één trage IC, één nog tragere Eurocity die via de luchthaven omrijdt en twee supertrage S-treinen die overal stoppen. Wie van Antwerpen naar Brussel of omgekeerd moet, is enkel gediend met die drie IC’s. Richting Brussel zijn die nog redelijk gespreid, richting Antwerpen moet je vaak een halfuur wachten. De Eurocity en de S-treinen zijn veel trager en worden onderweg door die IC’s voorbijgestoken. “Drie treinen per uur is een mager aanbod voor de verbinding tussen de twee grootste steden van het land”, aldus Meukens. “Je zou hier minstens ongeveer om het kwartier een trein verwachten. Tot einde 2024 was dat ook het geval, maar toen heeft de NMBS 1 trein per uur geschrapt. Die moet zo snel mogelijk terugkomen.”

Dagelijks rijden er per richting 100 treinen, als je ook die trage meetelt. Maar je kunt er niet op rekenen. Gisteren zijn er richting Brussel 2 treinen afgeschaft. 18 treinen hadden een vertraging van minstens 6 minuten. Die liep hoog op, want gemiddeld bedroeg de vertraging voor die 18 treinen 15 minuten. Slechts 80 % van de treinen reed dus op tijd of met een vertraging van minder dan 6 minuten. “Dat oogt weinig ambitieus”, zegt Peter Meukens. “Vooral de Eurocity die van Rotterdam via Noorderkempen en Antwerpen naar Brussels Airport en Brussel rijdt, maakt het bont: liefst 9 van de 16 treinen reed gisteren met vertraging. Vaak worden ze ook afgeschaft. Wie zijn auto laat staan en de trein wil nemen, komt zo te dikwijls van een kale reis thuis of, erger nog, mist zijn vlucht.”

Eigenlijk rijden er dagelijks 116 treinen per richting tussen beide steden. Er is immers ook nog de Eurocity Direct die Amsterdam-Zuid met Antwerpen en Brussel verbindt. Maar de NMBS verbiedt binnenlandse reizigers om daarmee van Antwerpen naar Brussel of omgekeerd te rijden. Vreemd, want die trein staat in Antwerpen 11 minuten stil en er is voldoende vrije zitplaats. Meukens: “Redeneer even mee. De NMBS wil dus meer reizigers op de trein krijgen. Terecht. Maar op 14 % van de treinen die tussen Antwerpen en Brussel rijden, laat ze geen reizigers toe. Niet te vatten!”

TreinTramBus pleit al lang voor een substantiële modal shift en steunt de NMBS in haar streven daarnaar volledig. Maar ze roept de NMBS op om haar aanbod zo snel mogelijk uit te breiden, het betrouwbaar te exploiteren en vooral – als de nood het hoogst is – geen treinen halfleeg te laten rondrijden en binnenlandse reizigers als tweederangs te behandelen.